Bursa’nın DOSAB, NOSAB, Demirtaş OSB ve Nilüfer OSB gibi sanayi bölgelerinde orta gerilim (OG) trafo merkezine sahip her işyeri, fabrika ve site yönetimi, trafonun işletme sorumluluğunu kimin üstlendiğini doğru bilmek zorundadır. Sorumluluk belirsizliği, hem arıza anında hem de denetimlerde işletmeyi ciddi risk altına sokar.
Trafo İşletme Sorumluluğu Kanunen Kimde?
Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği ve Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği’ne göre, sayaç/ölçüm noktasından sonraki tüm tesis (trafo merkezi dahil) tesis sahibinin (aboneliğin) sorumluluğundadır:
- UEDAŞ (Uludağ Elektrik Dağıtım A.Ş.): Sayaç ve öncesi şebeke hattından sorumlu
- Tesis sahibi / abone: Sayaç sonrası OG hücreleri, trafo, AG pano ve tüm iç tesisattan sorumlu
Trafo arızası, yağ kaçağı veya kazası durumunda sorumluluk UEDAŞ’ta değil, tesis sahibindedir — Bursa’daki fabrika ve işletmelerde en yanlış bilinen kritik nokta budur.
Sorumlu Mühendis (SMM) Zorunluluğu
OG trafo merkezi bulunan tesislerde, EMO (Elektrik Mühendisleri Odası) SMM hizmeti veya sözleşmeli elektrik mühendisi bulundurma zorunluluğu vardır:
| Tesis Gücü | Sorumlu Mühendis Gereksinimi |
|---|---|
| 50 kVA altı | Gerekli değil (basit tesisat) |
| 50 – 1.000 kVA | SMM hizmet sözleşmesi önerilir/gerekir |
| 1.000 kVA üzeri | SMM zorunlu, periyodik rapor |
SMM, trafo merkezinin periyodik kontrolünü, topraklama ölçümünü ve İSG uygunluğunu belgeler.
İşletme Sorumlusunun Görevleri
1. Periyodik bakım ve ölçüm
Yağ analizi, izolasyon direnci, topraklama ölçümü yıllık yapılmalıdır.
2. Acil durum prosedürü
Trafo arızası, yangın riski için acil müdahale planı bulundurulmalıdır.
3. Yetkili personel
Trafo merkezine giriş yalnızca elektrik İSG eğitimli, yetkili personele izinlidir (Elektrik İşlerinde İSG Yönetmeliği).
4. Kayıt tutma
Bakım, arıza ve ölçüm kayıtları denetimlerde ibraz edilmek üzere saklanmalıdır.
İşletme Sorumluluğu Devredilebilir mi?
Evet. Tesis sahibi, trafo merkezinin işletme ve bakım sorumluluğunu yetkili bir elektrik firmasıyla bakım sözleşmesi yaparak devredebilir. Bu sözleşme periyodik bakım takvimini, arıza müdahale süresini (SLA) ve sorumluluk sınırlarını açıkça tanımlamalıdır. Sözleşme olmadan, kaza veya arıza durumunda hukuki sorumluluk tamamen tesis sahibine kalır.
Denetimde Karşılaşılan Eksiklikler
- Güncel topraklama ölçüm raporu bulunmaması
- Trafo merkezi kapısında uyarı levhalarının olmaması
- Yağlı trafolarda yangın söndürme ekipmanı eksikliği
- SMM sözleşmesinin süresinin dolmuş olması
Primer Elektrik Trafo İşletme Hizmeti
Primer Elektrik, Nilüfer merkezli olarak Bursa genelinde (DOSAB, NOSAB, Demirtaş OSB ve şehir merkezi) OG trafo merkezleri için anahtar teslim işletme ve bakım sorumluluğu üstlenmektedir: periyodik bakım ve ölçüm raporlama, SMM sözleşmesi kapsamında teknik sorumluluk, 7/24 arıza müdahale, yönetmeliğe uygun belgelendirme.
Trafo merkeziniz için sorumluluk ve bakım teklifi: 0538 215 00 25
Trafo Projeleri ve Bakım hizmetimiz hakkında detaylı bilgi alın.
Sıkça Sorulan Sorular
Trafo arızasında sorumluluk dağıtım şirketine mi aittir?
Hayır. Sayaç sonrası OG hücreleri, trafo ve AG pano tesis sahibinin sorumluluğundadır; UEDAŞ sadece sayaç ve öncesi şebeke hattından sorumludur.
Trafo işletme sorumluluğu için SMM (sorumlu mühendis) şart mı?
1.000 kVA üzeri tesislerde SMM zorunludur, 50-1.000 kVA aralığında ise sözleşme önerilir.
İşletme sorumluluğu bir firmaya devredilebilir mi?
Evet. Tesis sahibi, bakım sözleşmesiyle işletme ve bakım sorumluluğunu yetkili bir elektrik firmasına devredebilir; sözleşme bakım takvimi, müdahale süresi ve sorumluluk sınırlarını tanımlamalıdır.
İlgili Makaleler
Bursa’nın tüm ilçelerinde hizmet veriyoruz. İlçenize özel sayfamıza buradan ulaşabilirsiniz.